Ακόμη μία πρωτιά για την Ελλάδα στην παγκόσμια ναυτιλία. Η χώρα μας πρωταγωνιστεί σε διεθνές επίπεδο όχι μόνο με τον στόλο της, αλλά και με την αυξανόμενη παρουσία των γυναικών στα πληρώματά της. Νέα έρευνα του Ναυτικού Απομαχικού Ταμείου (ΝΑΤ) φέρνει στο φως μια αξιοσημείωτη διάκριση για τη χώρα μας, καθώς οι γυναίκες ναυτικοί αποτελούν πλέον το 7,8% της συνολικής εγγεγραμμένης ναυτικής απασχόλησης. Μια απλή σύγκριση αρκεί για να αναδείξει το μέγεθος της πρωτιάς. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι το ποσοστό αυτό είναι εντυπωσιακά υψηλότερο από τον διεθνή μέσο όρο (1,2% το 2021) και τον ευρωπαϊκό (2,4% το 2022), αναδεικνύοντας την Ελλάδα ως παγκόσμιο πρότυπο στον τομέα.
Τα στοιχεία της έρευνας, που διενεργήθηκε από τον καθηγητή του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Γαβριήλ Αμίτση, είναι αποκαλυπτικά: ο συνολικός αριθμός των γυναικών ναυτικών έχει αυξηθεί κατά 65,6% μέσα στην τελευταία πενταετία, φτάνοντας τα 2.048 άτομα το 2024. Μόνο μέσα στο τελευταίο έτος, η αύξηση ξεπέρασε το 11%, υπογραμμίζοντας τη δυναμική είσοδο του γυναικείου φύλου σε ένα παραδοσιακά ανδροκρατούμενο επάγγελμα.
Η τάση αυτή είναι ιδιαίτερα εμφανής στους νέους επαγγελματίες, καθώς οι γυναίκες δόκιμοι/εκπαιδευόμενες ναυτικοί έχουν φτάσει πλέον το 11,8% του συνόλου, μια αύξηση δύο ποσοστιαίων μονάδων σε σχέση με το 2023. Επίσης, η ηλικιακή σύνθεση του γυναικείου ναυτικού δυναμικού δείχνει ότι πρόκειται για μια νέα γενιά: το 80,1% των γυναικών ναυτικών είναι κάτω των 45 ετών και σχεδόν οι μισές (48,7%) είναι κάτω των 30!
Η πλειονότητα των γυναικών εργάζεται στον τομέα των επιβατηγών πλοίων, όπου η συμβολή τους συνεχώς αυξάνεται, φτάνοντας το 68,3% της γυναικείας απασχόλησης. Ωστόσο, μια αξιοσημείωτη εξέλιξη είναι η διείσδυση των γυναικών και στα εμπορικά πλοία, με τη μεγαλύτερη αύξηση να παρατηρείται στα δεξαμενόπλοια, η οποία έφτασε το 17,7% το 2024.
Παρόλα τα εντυπωσιακά αυτά στοιχεία, η έρευνα επισημαίνει και μια σημαντική πρόκληση: τον εποχικό χαρακτήρα της γυναικείας απασχόλησης. Η ισχυρή σύνδεση με τον τουρισμό οδηγεί σε μικρότερη διάρκεια εργασίας σε σύγκριση με τους άνδρες. Ενδεικτικά, μόνο το 43% των γυναικών εργάστηκε για διάστημα άνω των επτά μηνών το 2024, έναντι του 53,2% των ανδρών.
Η μελέτη του ΝΑΤ δεν περιορίζεται στην καταγραφή της κατάστασης, αλλά αποτελεί και ένα εργαλείο για το μέλλον. Στοχεύει στην υποστήριξη της εισόδου και παραμονής των γυναικών στον ναυτικό κλάδο, προτείνοντας λύσεις και καλές πρακτικές από το εξωτερικό. Η Ελλάδα, ως παγκόσμια ναυτική δύναμη, έχει κάνει τα τελευταία χρόνια σημαντικά βήματα, άλματα για την ενίσχυση της ισότητας, προσφέροντας ίσες ευκαιρίες και ανοίγοντας τον δρόμο για μια πιο συμπεριληπτική ναυτιλία. Με την πρωτιά που κατέχει στην απασχόληση γυναικών, η χώρα μας δείχνει ότι η θάλασσα δεν έχει φύλο και ότι το μέλλον της ναυτιλίας είναι γυναικεία υπόθεση.
Σε κάθε περίπτωση, σε εποχές οι γεωστρατηγικές και γεωπολιτικές ισορροπίες είναι λεπτές και ευμετάβλητες παγκοσμίως -πόσο μάλλον στην περιοχή της Νοτιοανατολικής Μεσογείου – η ναυτιλία αναδεικνύεται σε στρατηγικό επαγγελματικό κλάδο με προοπτικές βιωσιμότητας όχι μόνο για τους άνδρες, αλλά και για τις γυναίκες.
Ένας κλάδος που ακόμη και στην υπερδεκαετή περίοδο των μνημονίων άντεξε και πρωταγωνιστούσε, παρά τις αντιξοότητες, κρατώντας την ελληνική σημαία ψηλά.
Διαβάστε ακόμα: Από το brain drain στο brain gain: ο τίτλος και η πραγματικότητα
