Σε τροχιά ευρείας ανάφλεξης εισέρχεται η Μέση Ανατολή, έπειτα από 36 ώρες σφοδρών συγκρούσεων που αναδιαμορφώνουν τα δεδομένα ασφαλείας και προκαλούν παγκόσμιους κραδασμούς. Το Ισραήλ προχώρησε σε νέο κύμα αεροπορικών επιδρομών κατά της Τεχεράνη, ενώ το Ιράν απάντησε με ομοβροντίες πυραύλων σε στρατιωτικούς και ενεργειακούς στόχους στην ευρύτερη περιοχή.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, σε εξάλεπτο μήνυμά του μέσω της πλατφόρμας Truth Social, διαμήνυσε ότι οι επιχειρήσεις «θα συνεχιστούν μέχρι να επιτευχθούν όλοι οι στόχοι», κάνοντας λόγο για μία από τις «πιο σύνθετες και συντριπτικές στρατιωτικές επιχειρήσεις που έχει δει ο κόσμος». Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο συνομιλιών, εφόσον –όπως είπε– υπάρξει ουσιαστική ανταπόκριση από την ιρανική πλευρά.
Παγκόσμιες αναταράξεις
Η στρατιωτική κλιμάκωση είχε άμεσο αντίκτυπο στις αγορές. Η ναυτιλία και οι αερομεταφορές στην περιοχή του Περσικού Κόλπου βρίσκονται σε καθεστώς συναγερμού, ενώ η αγορά πετρελαίου προεξοφλεί έντονες αυξήσεις τιμών. Τα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας παραγωγής αργού, παραμένουν κλειστά, με εκατοντάδες δεξαμενόπλοια να έχουν ρίξει άγκυρα σε κοντινά ύδατα.
Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν επιθέσεις κατά πετρελαιοφόρων και στρατιωτικών βάσεων σε χώρες του Κόλπου, ενώ πλήγματα αναφέρθηκαν σε υποδομές στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και στο Κουβέιτ. Παράλληλα, μεγάλα αεροδρόμια, μεταξύ αυτών και του Ντουμπάι, διέκοψαν προσωρινά τη λειτουργία τους, επιτείνοντας το αίσθημα αβεβαιότητας.
Κενό εξουσίας στην Τεχεράνη
Η κατάσταση περιπλέκεται περαιτέρω μετά τον θάνατο του Ανώτατου Ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, εξέλιξη που επιβεβαίωσε το Ισραήλ, κάνοντας λόγο για «στοχευμένη επιχείρηση υψηλής ακρίβειας». Στο Ιράν συγκροτήθηκε προσωρινό συμβούλιο για την άσκηση των καθηκόντων του, με τη συμμετοχή του προέδρου Μασούντ Πεζεσκιάν και ανώτατων θεσμικών παραγόντων.
Το ενδεχόμενο παρατεταμένης εσωτερικής αστάθειας στην Ισλαμική Δημοκρατία προκαλεί ανησυχία για απρόβλεπτες συνέπειες σε ολόκληρη την περιοχή. Παράλληλα, η διεθνής κοινότητα εμφανίζεται διχασμένη, με τη Ρωσία και την Κίνα να καταγγέλλουν τη δολοφονία ως «κυνική» και «βάναυση».
Πρώτες απώλειες και πολιτικό κόστος
Ο αμερικανικός στρατός επιβεβαίωσε τον θάνατο τριών στρατιωτικών και τον σοβαρό τραυματισμό πέντε ακόμη – οι πρώτες απώλειες για τις ΗΠΑ στη νέα φάση της σύγκρουσης. Στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών, η επιχείρηση αντιμετωπίζει σκεπτικισμό: δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos δείχνει ότι μόλις το ένα τέταρτο των Αμερικανών την εγκρίνει.
Την ίδια ώρα, οι τιμές της ενέργειας αναμένεται να δοκιμάσουν τις αντοχές των καταναλωτών, λίγους μήνες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές, αυξάνοντας την πολιτική πίεση στον Λευκό Οίκο.
An Iranian Jamaran-class corvette was struck by U.S. forces during the start of Operation Epic Fury. The ship is currently sinking to the bottom of the Gulf of Oman at a Chah Bahar pier. As the President said, members of Iran’s armed forces, IRGC and police “must lay down your… pic.twitter.com/NzsR3dI2Hs
— U.S. Central Command (@CENTCOM) March 1, 2026
Δύο όψεις στο εσωτερικό του Ιράν
Στους δρόμους της Τεχεράνης, χιλιάδες πολίτες εμφανίζονται να πενθούν τον Χαμενεΐ, ενώ σε άλλες πόλεις καταγράφονται σκηνές πανηγυρισμών, αποτυπώνοντας το βαθύ ρήγμα στην ιρανική κοινωνία. Η χώρα, που ήδη βρισκόταν σε τροχιά έντασης λόγω των πρόσφατων αντικυβερνητικών διαδηλώσεων, εισέρχεται σε περίοδο αχαρτογράφητης μετάβασης.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι, παρά το σοβαρό πλήγμα στην κορυφή της ιρανικής ηγεσίας, η θεοκρατική δομή εξουσίας και ο ρόλος των Φρουρών της Επανάστασης δεν ανατρέπονται αυτομάτως. Ωστόσο, το κενό ηγεσίας, σε συνδυασμό με τη στρατιωτική κλιμάκωση, αυξάνει τον κίνδυνο μιας παρατεταμένης και πολυεπίπεδης σύγκρουσης.
Με τα διπλωματικά κανάλια να παραμένουν ανοιχτά αλλά εύθραυστα, η επόμενη κίνηση κάθε πλευράς ενδέχεται να καθορίσει αν η κρίση θα αποκλιμακωθεί ή αν η περιοχή θα εισέλθει σε έναν νέο, μακροχρόνιο πόλεμο με διεθνείς προεκτάσεις.
Διαβάστε ακόμα: Οι 4 «Φρουροί» του Ιράν: Αυτοί είναι οι άνθρωποι του Χαμενεΐ
