Οι γάτες δεν είναι μόνο αγαπημένοι σύντροφοι του ανθρώπου· ενδέχεται να αποτελέσουν και πολύτιμους «συμμάχους» στην έρευνα για τον καρκίνο του μαστού. Νέα διεθνής μελέτη, που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση Science, αναδεικνύει σημαντικές γενετικές ομοιότητες μεταξύ ανθρώπων και αιλουροειδών, ανοίγοντας προοπτικές για πιο στοχευμένες θεραπείες.
Επιστήμονες από τον χώρο της ιατρικής ανθρώπων και ζώων ανέλυσαν περίπου 500 δείγματα καρκινικών όγκων από γάτες σε πέντε χώρες και εντόπισαν 13 διαφορετικούς τύπους καρκίνου, μεταξύ αυτών μαστού, πνευμόνων, δέρματος και εγκεφάλου. Η έρευνα επικεντρώθηκε στις γενετικές μεταλλάξεις που ευθύνονται για την ανάπτυξη των όγκων, αναζητώντας κοινά χαρακτηριστικά με εκείνα που έχουν ήδη καταγραφεί στον άνθρωπο.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε το γονίδιο FBXW7, το οποίο βρέθηκε μεταλλαγμένο σε ποσοστό άνω του 50% των γατών με καρκίνο του μαστού. Η ίδια μετάλλαξη έχει συνδεθεί και με ανθρώπινους καρκίνους. Αν και στις γυναίκες εμφανίζεται σπανιότερα, όταν εντοπίζεται σχετίζεται με ιδιαίτερα επιθετικές μορφές της νόσου – κάτι που φαίνεται να ισχύει και στις γάτες.
Η Λουίζ φαν ντερ Βάιντεν, ερευνήτρια ογκογενετικής στο βρετανικό ινστιτούτο Wellcome Sanger Institute και μέλος της ερευνητικής ομάδας, εξηγεί ότι τα κατοικίδια ζώα αποτελούν «εξαιρετικά μοντέλα» μελέτης, καθώς ζουν στο ίδιο περιβάλλον με τους ανθρώπους και εκτίθενται στους ίδιους παράγοντες κινδύνου, όπως η ατμοσφαιρική ρύπανση ή το παθητικό κάπνισμα.
Οι κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους είναι συχνά δύσκολες, ειδικά όταν πρόκειται για σπάνιες μεταλλάξεις. Αντίθετα, η συχνότερη εμφάνιση της συγκεκριμένης γενετικής αλλοίωσης στις γάτες επιτρέπει την ευκολότερη δοκιμή στοχευμένων θεραπειών σε κτηνιατρικές κλινικές. Μάλιστα, πρόσθετα πειράματα από Σουηδούς ερευνητές έδειξαν ότι δύο ήδη εγκεκριμένες χημειοθεραπείες εμφανίζονται ιδιαίτερα αποτελεσματικές σε όγκους που φέρουν τη μετάλλαξη.
Αν και τα ευρήματα χρειάζονται περαιτέρω επιβεβαίωση, οι επιστήμονες εμφανίζονται αισιόδοξοι ότι η συγκεκριμένη προσέγγιση θα μπορούσε να ωφελήσει τόσο τις γυναίκες όσο και τα ζώα, δεδομένου ότι τα φάρμακα είναι ήδη εγκεκριμένα και για τις δύο περιπτώσεις.
Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, η κατανόηση της «έναρξης» του καρκίνου και της αλληλεπίδρασης γονιδίων και περιβάλλοντος παραμένει κρίσιμη. Και σε αυτή τη μάχη, οι γάτες ίσως αποδειχθούν απρόσμενα πολύτιμοι σύμμαχοι – με στόχο μια προσέγγιση όπου, πράγματι, «όλοι βγαίνουν κερδισμένοι».
Διαβάστε ακόμα: Το πιο ανήθικο πείραμα της επιστήμης: Ο μικρός Άλμπερτ και η αινιγματική του ταυτότητα
