Η βιταμίνη C αποτελεί, για δεκαετίες, την πιο διαδεδομένη λαϊκή «θεραπεία» για το κρυολόγημα. Πράγματι, η ιδέα ότι τα πολλά πορτοκάλια ή τα συμπληρώματα μπορούν να προστατεύσουν από τη γρίπη είναι βαθιά ριζωμένη στη συνείδηση του κοινού. Ωστόσο, οι επιστημονικές μελέτες δεν φαίνεται να υποστηρίζουν αυτόν τον ισχυρισμό με τον τρόπο που πιστεύεται.
Εντούτοις, η αντίληψη για τις υπερδυνάμεις της βιταμίνης παραμένει ισχυρή, ιδίως κατά τους χειμερινούς μήνες. Συγκεκριμένα, ο κόσμος στρέφεται μαζικά στα φαρμακεία αναζητώντας την «ασπίδα» της. Επομένως, είναι καιρός να διαχωριστεί η πραγματικότητα από τον μύθο.
Τι γνωρίζουμε για τη βιταμίνη C
Η βιταμίνη C είναι αναμφίβολα κρίσιμη για την υγεία του ανθρώπου. Δηλαδή, είναι ένας ισχυρός αντιοξειδωτικός παράγοντας. Συγκεκριμένα, βοηθά στην προστασία των κυττάρων από τις βλαβερές, ασταθείς ενώσεις που προκύπτουν από τοξίνες και τη ρύπανση. Επιπλέον, παίζει σημαντικό ρόλο στην απορρόφηση του σιδήρου από τον οργανισμό. Συνεπώς, είναι απαραίτητη για τη διατήρηση της σωστής αιμοποίησης. Μάλιστα, χρησιμοποιείται και στην παραγωγή κολλαγόνου. Τότε, το κολλαγόνο είναι ζωτικής σημασίας για την υγεία του δέρματος και των αρθρώσεων.
Ωστόσο, οι πραγματικές αυτές ιδιότητες δεν αφορούν την άμεση καταπολέμηση του κρυολογήματος. Πράγματι, ο Ντάνιελ Ντέιβις, επικεφαλής των επιστημών ζωής στο Imperial College του Λονδίνου, δηλώνει ότι η δημοφιλής πεποίθηση είναι ένας μύθος. Ειδικότερα, ο Ντέιβις τονίζει ότι η λήψη υψηλών δόσεων βιταμίνης C ή η υπερβολική κατανάλωση χυμού πορτοκαλιού δεν θα εμποδίσει το να κρυολογήσει κανείς. Ακόμη, δεν επιταχύνει σημαντικά την ανάρρωση. Ως εκ τούτου, ο επιστημονικός κόσμος είναι εδώ και χρόνια επιφυλακτικός.
Ο πατέρας του μύθου: Λίνους Πόλινγκ
Η εμμονή του κοινού με τη βιταμίνη C έχει μία συγκεκριμένη αφετηρία. Συγκεκριμένα, αυτή βρίσκεται στην άποψη ενός μόνο ανθρώπου. Δηλαδή, πρόκειται για τον Λίνους Πόλινγκ. Εντούτοις, ο Πόλινγκ ήταν μία τεράστια μορφή στον επιστημονικό κόσμο. Πράγματι, υπήρξε διπλός βραβευμένος με Νόμπελ και από τους πιο σημαντικούς χημικούς του 20ού αιώνα. Τότε, συνέβαλε καθοριστικά στην κατανόηση των βιταμινών.
Ωστόσο, ο Πόλινγκ υπερέβαλε κατάφωρα τα οφέλη της βιταμίνης C. Συγκεκριμένα, το βιβλίο του «Βιταμίνη C και το Κοινό Κρυολόγημα» κυκλοφόρησε το 1970. Συνεπώς, έγινε αμέσως best-seller. Ως αποτέλεσμα, η ζήτηση για συμπληρώματα εκτοξεύτηκε τόσο ψηλά, που χρειάστηκε να χτιστούν εργοστάσια για την παραγωγή τους. Επομένως, η «πίστη» στη βιταμίνη μεταδόθηκε στις επόμενες γενιές ως αναπόσπαστο μέρος της λαϊκής ιατρικής.
Τι λένε τα δεδομένα: Μια μικρή μείωση
Η αλήθεια είναι πιο προσγειωμένη, σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες έρευνες. Πράγματι, οι επιστημονικές μελέτες δείχνουν ότι οι άνθρωποι που λαμβάνουν συμπληρώματα βιταμίνης C έχουν την ίδια πιθανότητα να κρυολογήσουν με εκείνους που δεν λαμβάνουν. Αντιθέτως, η συμπληρωματική λήψη μπορεί να μειώσει ελαφρώς τη διάρκεια των συμπτωμάτων. Δηλαδή, αυτή η μείωση είναι περίπου 8% στους ενήλικες.
Εντούτοις, ακόμη και αυτό το μέτριο αποτέλεσμα χρήζει ερμηνείας. Συγκεκριμένα, ο Ντέιβις εξηγεί ότι τα δεδομένα είναι δύσκολο να ερμηνευθούν. Πράγματι, οι άνθρωποι που λαμβάνουν τακτικά υψηλές δόσεις βιταμίνης C είναι συχνά πιο συνειδητοποιημένοι για την υγεία τους. Τότε, ασκούνται περισσότερο, τρώνε καλύτερα και κοιμούνται επαρκώς. Επομένως, αυτό το συνολικό, πιο υγιεινό lifestyle μπορεί να είναι η αιτία της ελαφράς μείωσης στη διάρκεια του κρυολογήματος. Ως εκ τούτου, η ίδια η βιταμίνη C δεν είναι απαραίτητα ο «ήρωας».
Ο πραγματικός σύμμαχος: Η βιταμίνη D
Αν κάποιος αναζητά έναν πραγματικό σύμμαχο για το ανοσοποιητικό σύστημα, η επιστημονική κοινότητα προτείνει μία άλλη βιταμίνη. Συγκεκριμένα, αυτή είναι η βιταμίνη D. Δηλαδή, η σημασία της για την ανοσολογική υγεία είναι πολύ πιο ξεκάθαρα τεκμηριωμένη. Πράγματι, το σώμα παράγει βιταμίνη D μέσω της έκθεσης στον ήλιο. Ωστόσο, κατά τους μήνες του χειμώνα η έκθεση είναι περιορισμένη. Συνεπώς, αυτό ισχύει ιδίως για περιοχές με λιγότερη ηλιοφάνεια. Τότε, οι γιατροί συνιστούν τη λήψη συμπληρωμάτων βιταμίνης D. Εξάλλου, αυτή η βιταμίνη αποτελεί τον πιο ξεκάθαρο στόχο.
Εν κατακλείδι, η βιταμίνη C είναι ένας απαραίτητος αντιοξειδωτικός θρεπτικός παράγοντας. Ωστόσο, δεν είναι το «αντιγριπικό» φάρμακο που πίστευε ο Πόλινγκ και το ευρύ κοινό. Πράγματι, η ισορροπημένη διατροφή και η λήψη της βιταμίνης D είναι πιο σημαντικοί παράγοντες. Επομένως, το πορτοκάλι παραμένει μία υγιεινή επιλογή, αλλά όχι μία μαγική ασπίδα.
