Περίπου το 30% του παγκόσμιου πληθυσμού πάσχει από κάποιας μορφής αλλεργία, ενώ στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμάται ότι 1 στους 1.000 πολίτες -δηλαδή περίπου 4.500.000 άνθρωποι— αντιμετωπίζει τροφική αλλεργία, σύμφωνα με ανακοίνωση του Ενιαίου Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ).
Οι τροφικές αλλεργίες προκαλούνται από συγκεκριμένες ουσίες ή συστατικά, που διαφέρουν ανάλογα με τη γεωγραφική περιοχή, τις διατροφικές συνήθειες και τη γενετική προδιάθεση των πληθυσμών. Οι αντιδράσεις που μπορεί να προκαλέσουν κυμαίνονται από ένα ήπιο εξάνθημα έως σοβαρή αναφυλαξία, ενώ ακόμη και ελάχιστη ποσότητα του αλλεργιογόνου μπορεί να αποδειχθεί επικίνδυνη για τα ευαίσθητα άτομα.
Ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι πολλοί καταναλωτές αγνοούν ότι είναι αλλεργικοί, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις τροφές που καταναλώνονταν χωρίς πρόβλημα στο παρελθόν, μπορεί ξαφνικά να προκαλέσουν αντίδραση. Η αποφυγή των αλλεργιογόνων παραμένει ο μόνος ασφαλής τρόπος πρόληψης.
Στο πλαίσιο της προστασίας των καταναλωτών, η ευρωπαϊκή νομοθεσία μέσω του Κανονισμού 1169/2011 και συγκεκριμένα στο Παράρτημα ΙΙ, υποχρεώνει την αναγραφή αλλεργιογόνων ουσιών στις συσκευασίες τροφίμων —ακόμη και στην περίπτωση υπόνοιας παρουσίας τους στο προϊόν.
Η σχετική λίστα περιλαμβάνει μεταξύ άλλων: γλουτένη, γάλα, αυγά, ξηρούς καρπούς, φιστίκια, σόγια, ψάρια, μαλακόστρακα, μαλάκια, σέλινο, λούπινο, σουσάμι, μουστάρδα και θειώδη. Η λίστα αυτή εξελίσσεται διαρκώς, καθώς επιστημονική έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη σε όλη την Ευρώπη, εξετάζοντας τον ρόλο της επεξεργασίας των τροφίμων στην αλλεργιογόνο δράση των συστατικών.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει και για τα μη συσκευασμένα τρόφιμα —όπως προϊόντα αρτοποιίας, ζαχαροπλαστικής ή γεύματα σε χώρους εστίασης και ηλεκτρονικές παραγγελίες. Οι επιχειρήσεις οφείλουν να παρέχουν ενημέρωση για την παρουσία αλλεργιογόνων είτε γραπτώς (μενού, πινακίδες), είτε προφορικά. Οι καταναλωτές, ιδίως όσοι γνωρίζουν ότι πάσχουν από αλλεργία, συνιστάται να ζητούν σαφείς πληροφορίες πριν την κατανάλωση οποιουδήποτε προϊόντος.
Ο ΕΦΕΤ βρίσκεται σε συνεχή επαγρύπνηση για το ζήτημα των αλλεργιογόνων στα τρόφιμα. Για την περίοδο 2024-2025, έχει θέσει σε εφαρμογή πρόγραμμα επίσημων ελέγχων, που περιλαμβάνει επιθεωρήσεις, δειγματοληψίες και αναλύσεις, σε συνεργασία με όλες τις αρμόδιες ελεγκτικές αρχές της χώρας.
Παράλληλα, μέσω της ιστοσελίδας του, των κοινωνικών δικτύων, δελτίων τύπου αλλά και συμμετοχής του σε δράσεις ενημέρωσης —όπως η πανευρωπαϊκή εκστρατεία Safe2Eat της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA)— ο Φορέας παρέχει έγκυρη και πρακτική πληροφόρηση στους καταναλωτές. Στόχος είναι η ενδυνάμωση του κοινού ώστε να προβαίνει σε συνειδητές και ασφαλείς επιλογές τροφίμων.
Διαβάζονται ακόμα: Πώς η μουσική και η ηχομόνωση βελτιώνουν την εμπειρία της οδήγησης
